วารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง
ISSN : 2350-9953 (Print) ISSN : 2672-9830 (Online) Indexed in หลักการและเหตุผล วารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง ถือเป็นแหล่งรวบรวมผลงานทางวิชาการ และองค์ความรู้ที่สำคัญเนื่องจากเป็นสื่อกลางในการเผยแพร่ความรู้ทางพระพุทธศาสนา ความคิดที่ได้จาการศึกษาค้นคว้า ตลอดจนความเคลื่อนไหวในแง่มุมต่างๆ ที่เป็นเอกลักษณ์ ของมหาวิทยาลัย ในการนี้ เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนให้คณาจารย์ นักวิชาการ นิสิต นักศึกษา และผู้สนใจทั่วไปได้มีโอกาสเผยแพร่ผลงานทางวิชาการ และผลงานวิจัยทางสังคมศาสตร์ และแขนงวิชาที่เกี่ยวข้อง อันได้แก่ พระพุทธศาสนา รัฐศาสตร์ รัฐประศาสนศาสตร์ นิติศาสตร์ การจัดการ สังคมวิทยา เศรษฐศาสตร์ พัฒนาสังคม และการศึกษา ตลอดจนบทวิเคราะห์ที่เสนอทางออกของปัญหาให้แก่สังคม วัตถุประสงค์ 1. เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนให้คณาจารย์ นักวิชาการ นิสิต นักศึกษา และผู้สนใจทั่วไปได้มีโอกาสเผยแพร่ผลงานทางวิชาการ และผลงานวิจัยทางสังคมศาสตร์ และแขนงวิชาที่เกี่ยวข้อง อันได้แก่ พระพุทธศาสนา รัฐศาสตร์ รัฐประศาสนศาสตร์ นิติศาสตร์ การจัดการ สังคมวิทยา เศรษฐศาสตร์ พัฒนาสังคม และการศึกษา ตลอดจนบทวิเคราะห์ที่เสนอทางออกของปัญหาให้แก่สังคม 2. เพื่อเป็นสื่อกลางในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ด้านพระพุทธศาสนาบูรณาการกับศาสตร์สมัยใหม่ 3. เพื่อเผยแพร่ผลงานวิชาการและผลงานวิจัยด้านพระพุทธศาสนาบูรณาการกับศาสตร์สมัยใหม่ หมายเหตุ 1. บทความทุกบทความได้รับการพิจารณาจากผู้ทรงคุณวุฒิ (Peer review) จากภายนอกมหาวิทยาลัย และบทความที่ส่งถึงกองบรรณาธิการ ขอสงวนสิทธิ์จะไม่ส่งคืน 2. บทความ ข้อความภาพประกอบ และตารางใดๆ ที่ตีพิมพ์ในวารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียน กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป และไม่ใช่ความรับผิดชอบของ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว 3. บทความจะต้องไม่เคยตีพิมพ์เผยแพร่ที่ใดมาก่อน และไม่อยู่ระหว่างพิจารณาของวารสารฉบับอื่น หากตรวจสอบพบว่ามีการตีพิมพ์ซ้ำซ้อน ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว การจัดพิมพ์ ปีละ 3 ครั้ง ฉบับที่ 1 (มกราคม-เมษายน) ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม-สิงหาคม) ฉบับที่ 3 (กันยายน-ธันวาคม) วิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง เลขที่ 662 หมู่ 2 ตำบลศาลา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง โทรศัพท์/โทรสาร 0 5420 9454-5
หมายเหตุ บทความทุกบทความได้รับการพิจารณาจากผู้ทรงคุณวุฒิ (Peer review) จากภายนอกมหาวิทยาลัย และบทความที่ส่งถึงกองบรรณาธิการ ขอสงวนสิทธิ์จะไม่ส่งคืน บทความ ข้อความภาพประกอบ และตารางใดๆ ที่ตีพิมพ์ในวารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียน กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป และไม่ใช่ความรับผิดชอบของ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว บทความจะต้องไม่เคยตีพิมพ์เผยแพร่ที่ใดมาก่อน และไม่อยู่ระหว่างพิจารณาของวารสารฉบับอื่น หากตรวจสอบพบว่ามีการตีพิมพ์ซ้ำซ้อน ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว การจัดพิมพ์ ปีละ 2 ครั้ง ฉบับที่ 1 (มกราคม-มิถุนายน) ฉบับที่ 2 (กรกฎาคม-ธันวาคม)
การพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์ของนักศึกษา ระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย
งานวิจัยเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์ คือ 1. เพื่อศึกษาหลักธรรมทางพุทธศาสนากับการพัฒนาคุณภาพชีวิตของนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย 2. เพื่อศึกษาหลักทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์ของนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย 3. เพื่อเสนอแนะแนวทางการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์ของนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย ประชากรที่ศึกษา ได้แก่ นักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา ปริญญาโทชั้นปีที่ 1 ภาคปกติ 12 รูป/คน ชั้นปีที่ 2 ภาคปกติ 10 รูป/คน ชั้นปีที่ 1 ภาคนอกเวลาราชการ 8 รูป/คน ชั้นปีที่ 2 ภาคนอกเวลาราชการ 5 รูป/คน ระดับปริญญาเอก 19 รูป/คน รวมทั้งหมด 54 รูป/คน และมีความรู้ด้านพุทธศาสนาและหลักทิฏฐธัมมิกัตถะ 4 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย แบบสัมภาษณ์เชิงลึกรายบุคคล ที่ผ่านการตรวจคุณภาพจากผู้เชี่ยวชาญแล้วจึงนำข้อมูลที่ได้ตรวจสอบความถูกต้อง เพื่อวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ผลการวิจัย พบว่า นักศึกษาได้ใช้หลักธรรมในการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักทิฎฐธัมมิกัตถประโยชน์ 4 ในพุทธศาสนาด้วยการพัฒนาในด้านกายใจ เพื่อให้ประสบความสำเร็จและความสุขในชีวิต โดยการใช้หลักวิริยะธรรม สุจริตธรรม กัลยาณมิตตธรรม เมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา และหลักความพอเพียง แยกตามหลักธรรมทั้ง 4 คือ 1. หลักอุฏฐานสัมปทา คือ ความถึงพร้อมด้วยความหมั่น เป็นหลักธรรมในการนำไปใช้ในการพัฒนาการเรียนการศึกษา การพัฒนาปรับปรุงสถานที่อยู่อาศัย รวมทั้งเป็นเครื่องมือในการปฏิบัติที่นำไปสู่ความสำเร็จในชีวิตขอนตนได้ 2. หลักอารักขสัมปทา คือ ความถึงพร้อมด้วยการรักษา เป็นหลักธรรมในการบริหารทรัพย์ที่หามาได้ด้วยธรรม ด้วยการแบ่งให้ผู้มีพระคุณพ่อแม่ บำรุงครอบครัว ทำบุญ และเก็บไว้ในคราวจำเป็น อย่างพอเพียง 3. หลักกัลยาณมิตตตา คือ ความถึงพร้อมด้วยการมีมิตรดี เป็นหลักธรรมขั้นพื้นฐานในการคบมีสหาย ว่ามิตรคนไหนดี มิตรคนไหนไม่ดี มิตรแนะนำประโยชน์ไม่ใช่ประโยชน์ มีความซื่อสัตย์ จริงใจต่อกันทั้งต่อหน้าและลับหลัง 4. หลักสมชีวิตา คือ ความถึงพร้อมด้วยการเลี้ยงชีวิตที่ดี เป็นหลักธรรมที่นำไปใช้ในการประกอบอาชีพ การดำรงชีวิตตามหลักธรรมวินัย กฎหมาย ตลอดถึงการรักษาศีล เจริญสมาธิ ปัญญา เพื่อสันติสุขแก่ตนและสังคม
พระราช ปฏิภาณโกศล
Copyright (c) 2020 วารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง
การนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาการนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก 2) เพื่อวิเคราะห์ปัญหา สาเหตุ และแนวทางแก้ไข การนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก 3) เพื่อสร้างรูปแบบการนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก 4) เพื่อพัฒนารูปแบบการนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ได้แก่ ประชาชนที่อยู่อาศัยใน 5 อำเภอ ของจังหวัดร้อยเอ็ด ที่ได้เลือกไว้ จำนวน 400 คน โดยคำนวณตามสูตรขนาดกลุ่มตัวอย่างของ ทาโร ยามาเน่ (Taro Yamane) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ มัธยฐาน (Median) ผลการวิจัยพบว่า การนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านมิติทางการเมือง (Political Dimension) รองลงมาคือ ด้านมิติทางสังคม (Social Dimension) และ ด้านมิติทางเศรษฐกิจ (Economical Dimension) ส่วนปัญหา สาเหตุ การนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน ได้แก่ 1) ด้านมิติทางการเมือง (Political Dimension) พบว่า ความเชื่อมั่นศรัทธาร่วมกันในระบบการเมืองใดระบบหนึ่งเป็นปัจจัยหนึ่งของความปรองดอง ซึ่งแนวทางแก้ไขจะต้องใช้ปัญญาวิเคราะห์สาเหตุของความขัดแย้งทางการเมืองอย่างชัดเจนและปราศจากอคติจะก่อให้เกิดความปรองดองได้ 2) ด้านมิติทางเศรษฐกิจ (Economical Dimension) พบว่า ความเชื่อในระบบเศรษฐกิจที่แตกต่างกันมิใช่สาเหตุสำคัญของความแตกแยกของประชาชน ซึ่งแนวทางแก้ไขจะต้องใช้หลักจาคะ จะต้องมีการจัดสรรและแบ่งปันทรัพยากรของชาติอย่างเป็นธรรม และ 3) ด้านมิติทางสังคม (Social Dimension) พบว่า สถานการณ์รุนแรงที่เกิดมากขึ้นในปัจจุบัน เพราะภาวะไร้การสละความโลภ ความโกรธและความหลงออกจากใจ ซึ่งแนวทางแก้ไขก็คือทุกปัญหาความขัดแย้ง สามารถแก้ไขให้กลับสู่ความปรองดองได้ด้วยปัญญา สำหรับรูปแบบการนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน พบว่า 1) ด้านมิติทางการเมือง (Political Dimension) ได้แก่ ความเชื่อมั่นร่วมกันในระบบการเมืองใดระบบหนึ่ง ความเคารพกฎกติกาของบ้านเมือง และความรู้สึกละอายที่จะทำผิดกฎหมายหรือศีลธรรมเป็นปัจจัยบวกของการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก 2) ด้านมิติทางเศรษฐกิจ (Economical Dimension) ได้แก่ ความเชื่อมั่นในปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงและโครงการหมู่บ้านศีล 5 จะทำให้ความปรองดองเกิดขึ้นและเศรษฐกิจดีขึ้นได้ 3) ด้านมิติทางสังคม (Social Dimension) ได้แก่ แม้จะมีความเชื่อในลัทธิและศาสนาที่ต่างกันก็สามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างผาสุกด้วยความมีระเบียบวินัยของสมาชิกในสังคม และการพัฒนารูปแบบการนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน จังหวัดร้อยเอ็ด เพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างผาสุก พบว่า ผู้ทรงคุณวุฒิมีความเห็นสอดคล้องกันว่า รูปแบบการนำหลักอริยทรัพย์ 7 ไปใช้ในการสร้างความปรองดองของประชาชน ทุกองค์ประกอบและทุกตัวบ่งชี้มีความเหมาะสมและความเป็นไปได้ โดยมีค่า มัธยฐาน ตั้งแต่ 3.50 ขึ้นไป และค่าพิสัย ระหว่าง ควอร์ไทล์ไม่เกิน 1.50
จุรี สายจันเจียม
เนาวรัตน์ ผดุงกิจ
คัมภีร์โบราณนครลำปาง: หลักปฏิบัติและกระบวนการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรม
คัมภีร์โบราณล้านนา เป็นคัมภีร์ที่แต่งขึ้นด้วยภาษาล้านนา ส่วนใหญ่เป็นการบันทึกเรื่องราวเกี่ยวกับหลักคำสอนเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาและความเป็นไปของบ้านเมือง จากการศึกษาคัมภีร์ดังกล่าวผู้วิจัยได้ค้นพบคัมภีร์คำสอนทางพระพุทธศาสนา ที่สำคัญ 3 เรื่อง ได้แก่ เรื่องที่ 1 เรื่อง ปมาธรรม (พระทุศีล) เป็นเรื่องที่กล่าวถึงผู้ประพฤติล่วงละเมิดพุทธบัญญัติมีธรรมอันลามก หลอกลวงชาวบ้าน มีความประพฤติสกปรก น่ารังเกียจ และบุคคลผู้ทุศีลนั้น เมื่อตายไปย่อมเข้าถึง อบาย ทุคติ วินินาต นรก แต่ถ้าใครเป็นผู้รักษาศีลที่ดี ก็จะได้รับอานิสงส์ของศีล เรื่องที่ 2 สามป๋งสามกิ่ว เป็นเรื่องที่กล่าวถึง ปริศนาธรรมคำสอน 6 ข้อ 1) สนุกอย่านอน 2) เมียวอนอย่ายื่น 3) โอ่เน่าหื้อเห็น 4) เหม็นหื้อรู้ 5) นอนสูงหื้อนอนค่ำ 6) นอนต่ำหื้อนอนหงาย และเรื่องที่ 3 ธรรมดาสอนโลก เป็นเรื่องที่ต้องการสื่อสารการใช้ชีวิตประจำปัน การคบมิตร การสร้างบ้านเรือน และวิธีการปฏิบัติตนให้อยู่ในสังคมได้อย่างปกติสุข โดยชี้ให้เห็นว่าถ้าไม่ประพฤติปฏิบัติตามจะเกิดความเดือดร้อน จากนั้นได้สรุปใจความสำคัญของเนื้อหาแต่ละเรื่อง วิเคราะห์และเชื่อมโยงกับหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา หลักคติความเชื่อต่างๆ และรวบรวมเป็นชุดความรู้เพื่อเผยแผ่ให้สถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง ได้ทำการเรียนรู้ ผ่านการจัดกิจกรรม ได้แก่ 1) กิจกรรมสวด 2) ถาม-ตอบ ปัญหาธรรม 3) สรุปข้อคิดโดยผู้เข้าร่วมกิจกรรม ทั้งนี้ องค์ความรู้ที่ได้จากคัมภีร์โบราณทั้งสามเรื่องนั้น จัดเป็นกระบวนการขัดเกลาทางสังคมทั้งทางตรงและทางอ้อมในการถ่ายทอดวัฒนธรรม จากคนรุ่นหนึ่งไปยังคนอีกรุ่นหนึ่ง โดยมีภาษาล้านนาเป็นการสื่อสารที่สำคัญที่ใช้ในการถ่ายทอด นอกจากนี้ยังเป็นกระบวนการพัฒนาบุคลิกภาพของคนให้มีคุณลักษณะตามที่สังคมต้องการ โดยการซึมซับเอาบรรทัดฐานและค่านิยมทางสังคมมาเป็นของตนและเรียนรู้ในการปฏิบัติตนตามบทบาทและภาระหน้าที่ทางสังคม
ศิลาวัฒน์ ชัยวงศ์
กระบวนการเรียนรู้และการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมในคัมภีร์โบราณนครลำปาง สู่สถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง
งานวิจัยเรื่อง “กระบวนการเรียนรู้และการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมในคัมภีร์โบราณนครลำปางสู่สถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง” มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษากระบวนการเรียนรู้ตามหลักคำสอนที่ปรากฏในคัมภีร์โบราณนครลำปาง 2) เพื่อศึกษากระบวนการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมที่ปรากฏในคัมภีร์โบราณนครลำปาง 3) เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้และการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมในคัมภีร์โบราณนครลำปางของสถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action research) ผลการวิจัยพบว่า กระบวนการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมตามหลักคำสอนในคัมภีร์โบราณนครลำปาง ในงานวิจัยนี้ กำหนดเอาคัมภีร์ 3 ฉบับ ได้แก่ เรื่องปมาทธรรม, เรื่องสามป๋ง สามกิ่ว และเรื่องธรรมดาสอนโลก และรวบรวมเป็นชุดความรู้เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้และการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมในคัมภีร์โบราณนครลำปางของสถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง ผ่านการจัดกิจกรรม ได้แก่ กิจกรรมสวดมนต์ นั่งสมาธิ ฟังบรรยาย ถาม-ตอบ ปัญหาธรรม คำสอนในคัมภีร์โบราณทั้งสามเรื่อง สามารถนำมาเป็นแบบอย่างที่ดีในการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมในสถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง ประกอบด้วย 3 ด้าน ได้แก่ ด้านที่ 1 แบบแผนในการประพฤติปฏิบัติตน ด้านที่ 2 หลักปฏิบัติในการอยู่ร่วมกันหรือมารยาททางสังคม ด้านที่ 3 ความเชื่อทางศาสนา จากคำสอนที่ปรากฏในคัมภีร์ ผู้วิจัยได้นำมาสร้างเป็นชุดความรู้เพื่อการขัดเกลาเชิงวัฒนธรรมในสถาบันการศึกษาในจังหวัดลำปาง ผลจากการทดลองใช้ชุดความรู้ดังกล่าว พบว่า นักเรียนเกิดความสนใจต่อการเรียนรู้ในคัมภีร์โบราณ และสามารถนำเอาหลักคำสอนในคัมภีร์มาประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้ และยังเป็นการต่อยอดในการเรียนรู้ภาษาและวรรณกรรมท้องถิ่นได้ดียิ่งขึ้นโดยเฉพาะนักเรียนที่เป็นกลุ่มตัวอย่างได้นำหลักคำสอน และคติ ความเชื่อไปถ่ายทอดให้คนในชุมชนได้เรียนรู้ร่วมกัน และมีจุดมุ่งหมายที่จะพัฒนากระบวนการคิด วิเคราะห์ ในระบบการเรียนรู้ในโรงเรียน หรือสถาบันการศึกษาให้อยู่ในคุณธรรมจริยธรรม
พระพิษณุพล สุวณฺณรูโป
พระมหากีรติ วรกิตฺติ
ศึกษาความพึงพอใจของนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาต่อการปฏิบัติธรรม ในรายวิชาทฤษฏีและการปฏิบัติกรรมฐาน (GS 2006) สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตมหาวชิราลงกรณราชวิทยาลัย
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความพึงพอใจของนักศึกษาที่มีต่อการปฏิบัติธรรมในรายวิชาทฤษฏีและการปฏิบัติกรรมฐาน (GS 2006) สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตมหาวชิราลงกรณราชวิทยาลัย ประชากรและกลุ่มตัวอย่างที่ทำการศึกษาในครั้งนี้ คือนักศึกษาที่กำลังศึกษาอยู่ในระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตมหาวชิราลงกรณราชวิทยาลัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา จำนวนทั้งสิ้น 24 รูป/คน โดยใช้เป็นตัวอย่างทั้งหมด การวิเคราะห์ โดย สถิติบรรยายที่ใช้ในการวิเคราะห์ได้แก่ ความถี่ (Frequency) ค่าร้อยละ (Percentages) ค่าเฉลี่ย () ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน S.D. (Standard Deviation) ผลการวิจัยพบว่า 1. ผู้ตอบแบบสอบถาม จำนวน 24 รูป/คน ส่วนมากเป็นเพศชาย จำนวน 20 รูป/คน คิดเป็นร้อยละ 75 และรองลงมาเป็นเพศหญิง 2 คน คิดเป็นร้อยละ 25 และส่วนมากมี อายุระหว่าง 31 - 40 ปี คิดเป็นร้อยละ 25 รองลงมามีอายุระหว่าง 41 - 50 ปี คิดเป็นร้อยละ 47 น้อยที่สุดมีอายุมากกว่า 50 ปีขึ้นไป คิดเป็นร้อยละ 33 และส่วนมากมีอาชีพ รับราชการ คิดเป็นร้อยละ 25 รองลงมาทำอาชีพส่วนตัวคิดเป็นร้อยละ 63 และน้อยที่สุดอาชีพ อื่นๆ คิดเป็นร้อยละ 12 2. ผลการศึกษาความพึงพอใจของนักศึกษาสาขาวิชาพระพุทธศาสนาและปรัชญาที่มีต่อการจัดการเรียนการสอนในหลักสูตร หลักสูตรศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านทักษะการดำเนินชีวิต มีค่าเฉลี่ย(= 3.77) ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.51 อยู่ในระดับมาก รองลงมามีค่าเฉลี่ย ด้านครูสอนค่าเฉลี่ยคือ (= 3.73) ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.414 และด้านที่มีความพึงพอใจน้อยที่สุด คือ ด้านการจัดการกิจกรรมการเรียนการสอน มีค่าเฉลี่ย (= 3.67) ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.535 3. นักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษา สาขาวิชาพุทธศาสนาและปรัชญา จำนวน 24 รูป/คน ได้เสนอปัญหา คือ เนื้อหารายวิชาที่เกี่ยวกับพระพุทธศาสนามีเนื้อหาที่ยากมาก และมีเนื้อหาบางรายวิชามีความสอดคล้องกับการนำไปใช้ในปัจจุบัน สามารถนำไปใช้ได้จริงในการดำเนินชีวิต และได้ให้ข้อเสนอแนะ ได้แก่ อยากให้มีวิทยากรผู้ทรงคุณวุฒิจากภายนอกมาให้ความรู้ในบางรายวิชา จะได้เกิดความหลากหลายในความคิด ผลประโยชน์จะเกิดขึ้นกับนักศึกษา เพื่อให้พัฒนาได้เต็มศักยภาพ
ความรู้ด้านการบริโภคอาหารของพระภิกษุสูงวัยในจังหวัดศรีสะเกษ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาความรู้ด้านการบริโภคอาหารของพระภิกษุสูงวัยในจังหวัดศรีสะเกษ ตัวอย่างเป็นพระภิกษุสูงวัย ที่มีอายุตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไป ในพื้นที่จังหวัดศรีสะเกษ จำนวน 523 รูป ได้มาจากการสุ่มตัวอย่างแบบง่ายและสุ่มแบบบังเอิญ เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม ที่คณะผู้วิจัยพัฒนาขึ้น วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า พระภิกษุสูงวัยมีความรู้ด้านการบริโภคอาหารอยู่ในระดับปานกลาง ( = 9.82 จากคะแนนเต็ม 15 คะแนน, S.D. = 1.91) เมื่อจำแนกตามระดับคะแนนความรู้ด้านการบริโภคอาหาร พบว่า พระภิกษุสูงวัยมีความรู้ในระดับไม่ดี มากที่สุด คิดเป็นร้อยละ 43.02 รองลงมามีความรู้ในระดับปานกลาง คิดเป็นร้อยละ 37.48 และมีความรู้อยู่ในระดับดี น้อยที่สุด คิดเป็นร้อยละ 19.50 ตามลำดับ จากผลการศึกษา ควรมีการส่งเสริมองค์ความรู้และการปฏิบัติในด้านการบริโภคอาหารสำหรับพระภิกษุสงฆ์สูงวัยที่ไม่ขัดกับหลักพระพุทธศาสนา
ปัญหาสังฆทานสำเร็จรูป
การศึกษาครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาองค์ประกอบต่างๆ ของสังฆทานสำเร็จรูป ใน 3 ประเด็น ได้แก่ เครื่องสังฆทานที่พุทธศาสนิกชนถวายแล้วใช้ไม่ได้หรือไม่มีประโยชน์ต่อพระสงฆ์หรือต่อศาสนกิจในยุคปัจจุบัน เครื่องสังฆทานที่พุทธศาสนิกชนถวายแล้วใช้ได้จริงและมีประโยชน์ต่อพระสงฆ์หรือต่อศาสนกิจในยุคปัจจุบัน และเครื่องสังฆทานที่พุทธศาสนิกชนไม่ได้นำมาถวายแต่มีประโยชน์ต่อพระสงฆ์หรือต่อศาสนกิจ จากการวิเคราะห์ผลการศึกษาพบปัญหา คือ พระสงฆ์ฉันเครื่องดื่มในสังฆทานสำเร็จรูปไม่ได้ ปริมาณเครื่องดื่มชนิดผงพร้อมชงไม่ได้มาตรฐาน ยารักษาโรคหมดอายุ ไฟฉายไร้คุณภาพ ผ้าไตรจีวร ผ้าอาบน้ำฝน มีขนาดไม่ได้มาตรฐาน การถวายพระพุทธรูปองค์เล็กที่ไม่เหมาะสม ธูปและเทียนมีมากเกินความจำเป็นและไม่ได้มาตรฐาน กระดาษทิชชูคุณภาพต่ำ ขาดแคลนอุปกรณ์ทำความสะอาด ขาดแคลนอาหารสัตว์ ต้องการรองเท้าที่มีคุณภาพ และต้องการสายยางที่ได้มาตรฐาน ฉะนั้นการถวายสังฆทานสำเร็จรูปควรคำนึงถึงปัญหา ความต้องการ และความจำเป็นของพระสงฆ์หรือทางวัดเป็นสำคัญ เพื่อที่พระสงฆ์จะนำเครื่องสังฆทานดังกล่าวไปใช้งานได้จริงในยุคปัจจุบัน
ฐาปกรณ์ อ่วมสถิตย์
การจัดการศูนย์เรียนรู้ชุมชนเศรษฐกิจพอเพียงเชิงพุทธบูรณาการ ตำบลห้างฉัตร อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ 2 ประการ คือ 1) เพื่อศึกษาการจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนเศรษฐกิจพอเพียงเชิงพุทธบูรณาการ ตำบลห้างฉัตร อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง 2) เพื่อวิเคราะห์แนวทางการจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนเศรษฐกิจพอเพียงเชิงพุทธบูรณาการ ตำบลห้างฉัตร อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี ทั้งเชิงคุณภาพ และเชิงปริมาณ กลุ่มเป้าหมายผู้ให้สัมภาษณ์ จำนวน 18 คน และกลุ่มตัวอย่าง ผู้ตอบแบบสอบถาม จำนวน 320 คน ผลการวิจัยพบว่า การจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนเศรษฐกิจพอเพียงเชิงพุทธบูรณาการ ตำบลห้างฉัตร อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง มีการนำหลักสมชีวิตามาเป็นฐานดำเนินการ โดยการจัดศูนย์เรียนรู้ชุมชนเศรษฐกิจพอเพียงมีการรณรงค์ให้ประชาชนรู้จักใช้จ่ายพอประมาณ มีความพอดี ไม่น้อยเกินไป และไม่มากเกินไป โดยไม่เบียดเบียนตนเองและผู้อื่นมีการนำหลักสัจจะมาเป็นฐานดำเนินการ โดยผู้จัดการศูนย์ประพฤติตนเป็นคนมีสัจจะ เพื่อทำให้ประชาชนมีความไว้วางใจในการทำงานและบริหารงบประมาณในศูนย์ มีการนำหลักอัตถจริยามาเป็นฐานดำเนินการ โดยคณะกรรมการศูนย์ฯ มีการจัดฐานการเรียนรู้ มีกิจกรรม และมีสื่อประกอบการเรียนรู้ไว้ประจำฐาน เพื่อให้ประชาชนทั่วไปได้ใช้เป็นแหล่งศึกษาหาความรู้ เสริมทักษะชีวิตตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง และมีการนำหลักพาหุสัจจะมาเป็นฐานดำเนินการ โดยผู้นำมีความรู้ความสามารถ และมีภาวะผู้นำ สามารถจัดคนเข้าทำงานในศูนย์ฯ ได้เหมาะสมกับงานในแต่ละตำแหน่ง
การพัฒนาพฤติกรรมไม่เผาในพื้นที่สุ่มเสี่ยงตำบลแม่กาจังหวัดพะเยา
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อค้นหาปัญหาของเกษตรกรด้านการเผาทำลายวัชพืชและวัสดุทางการเกษตร ตลอดจนผลของการนำนโยบายของรัฐด้านการแก้ปัญหามลพิษหมอกควันและไฟป่าจากการเผาไหม้ในพื้นที่เกษตร ตำบลแม่กา จังหวัดพะเยา 2) เพื่อพัฒนาหลักการมีส่วนร่วมของชุมชนและแนวคิดความรับผิดชอบต่อสังคมมาใช้ในการสร้างพฤติกรรมไม่เผาในพื้นที่สุ่มเสี่ยงตำบลแม่กา จังหวัดพะเยา เน้นการพัฒนาการแก้ปัญหาโดยกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชน ประชากรที่ใช้ในการศึกษาได้แก่ผู้ที่พักอาศัยในเขตหมู่บ้านนำร่อง 5 หมู่บ้าน เทศบาลตำบลแม่กา อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา จากข้อมูลจากระบบสารสนเทศทางภูมิศาสตร์ที่พบปัญหาการเผารุนแรง 2,804 หลังคาเรือน จำนวนประชากร 7,265 คน คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างโดยกำหนดสัดส่วน (Quota Sampling) จากกลุ่มผู้นำชุมชน อาสาสมัครทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม อาสาสมัครป่าไม้ และ ประชาชนที่ประกอบอาชีพเสี่ยงต่อการเผาวัสดุทางการเกษตร คิดเป็นกลุ่มตัวอย่างจำนวน 379 คน เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วย แบบสอบถาม และแบบสัมภาษณ์เชิงลึกในการสนทนากลุ่ม (a focus group discussion) วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ (Frequency) ค่าร้อยละ (Percentage) ค่าเฉลี่ย (Mean) และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard Deviation) และสถิติเชิงอนุมาน (Inferential Statistics) One-Way ANOVA สำหรับข้อมูลเกี่ยวกับความคิดเห็นเพิ่มเติมเรื่องปัญหามลพิษหมอกควันและไฟป่าจากการเผาไหม้ในพื้นที่เกษตรภาคเหนือ และปัจจัยที่มีผลต่อประสิทธิภาพการปฏิบัติตามนโยบายป้องกันปัญหาหมอกควันของภาครัฐ ใช้การเรียบเรียงนำเสนอในรูปแบบการบรรยาย ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง ร้อยละ 58.8 มีอายุระหว่าง 41-50 ปี ร้อยละ 38.5 มีสถานภาพสมรสร้อยละ 77 มีอาชีพหลักเป็นเกษตรกรร้อยละ 64.9 และ ร้อยละ 42.7 มีรายได้ต่อเดือนเฉลี่ยต่ำกว่า 10,000 บาท ด้านปัญหาของเกษตรกรในการเผาทำลายวัชพืชและวัสดุทางการเกษตร พบว่ากลุ่มตัวอย่างร้อยละ 57.2 ใช้วิธีการเผาตอซังพืชเพื่อกำจัดวัสดุทางการเกษตรที่ไม่ต้องการ เนื่องจากเป็นวิธีที่ง่ายและไม่สิ้นเปลืองค่าใช้จ่าย ร้อยละ 44.5 เห็นความสำคัญของการทำปุ๋ยหมักจากวัสดุทางการเกษตรเพื่อเก็บไว้ใช้ประโยชน์ และร้อยละ 31 ต้องการให้ภาครัฐจัดอบรมการผลิตปุ๋ยและอาหารสัตว์เพื่อลดต้นทุน สำหรับค่าเฉลี่ยการนำนโยบายของรัฐไปปฏิบัติด้านการแก้ปัญหามลพิษหมอกควันและไฟป่าจากการเผาไหม้ในพื้นที่เกษตร ในภาพอยู่ในระดับมาก (=3.80) ซึ่งเกษตรกรเห็นด้วยกับมาตรการงดเผา 60 วันในระดับมากที่สุด (= 4.24) อย่างไรก็ดี กลุ่มตัวอย่างมีความเห็นในระดับปานกลางที่จะเลี่ยงการเผาวัสดุการเกษตร (=3.40) ในประเด็นการสร้างหลักการมีส่วนร่วมของชุมชนและแนวคิดความรับผิดชอบต่อสังคมเพื่อสร้างพฤติกรรมไม่เผาในพื้นที่สุ่มเสี่ยงตำบลแม่กา ในภาพรวม กลุ่มตัวอย่างให้ความสำคัญด้านการมีส่วนร่วมในการป้องกันและแก้ไขปัญหาหมอกควันและไฟป่าในระดับมาก (=4.17) ทั้งนี้ ในประเด็นการได้รับโอกาสในการตัดสินใจการมีส่วนร่วม และประเด็นการได้ลงมือปฏิบัติกิจกรรมการมีส่วนร่วมก็อยู่ในระดับมากที่สุด (= 4.39 และ 4.45 ตามลำดับ) สำหรับข้อเสนอแนะจากการศึกษาพบว่า การดำเนินการตามนโยบายภาครัฐในบางส่วนยังมีความจำกัดด้านงบประมาณ นอกจากนี้เสนอให้ผู้นำชุมชนเพิ่มบทบาทในการสื่อสารกับคนในชุมชนให้มากขึ้น และเน้นการรณรงค์ให้ชุมชนใช้แนวคิดปรัชญาชุมชนและภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อร่วมกันแก้ไขปัญหาต่อไป
รักษ์ศรี เกียรติบุตร
การศึกษาเส้นทางเชื่อมโยงการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในพื้นที่ภาคเหนือ (เชียงราย พะเยา แพร่ น่าน ลำพูนลำปาง เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน)
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเส้นทางเชื่อมโยงทางการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในพื้นที่ภาคเหนือ ประกอบด้วย 8 จังหวัด ได้แก่ เชียงราย พะเยา แพร่ น่าน ลำพูนลำปาง เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน โดยใช้แบบสำรวจ แบบสัมภาษณ์ เพื่อศึกษาศักยภาพเพื่อสร้างเส้นทางท่องเที่ยว รวมถึงแบบสอบถามความพึงพอใจในเส้นทางท่องเที่ยว โดยมีตัวแทนประเมินเส้นทางท่องเที่ยวเชื่อมโยง ประกอบด้วย ภาคเอกชน ผู้ประกอบการ ตัวแทนจากสถาบันการศึกษา และนักวิชาการ จำนวน 15 คน การศึกษาในครั้งนี้โดยมุ่งหวังเพื่อสร้างการรับรู้ ข้อมูลทางการท่องเที่ยวของชุมชนและให้ชุมชนสามารถสร้างรายได้เพิ่มของชุมชนที่มาจากการท่องเที่ยว โดยใช้เสน่ห์ ภูมิปัญญา วิถีชีวิตวัฒนธรรมและความคิด สร้างสรรค์ แปลงเป็นรายได้ ตลอดจน ชุมชนได้เกิดการส่งเสริม การจัดการด้านการท่องเที่ยวบนพื้นฐานการพัฒนาท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ในเส้นทาง “Northalgia” เรื่องราวของชุมชนว่าด้วยวิถีชีวิต ภูมิปัญญา การส่งต่อทรัพย์สินทางวัฒนธรรมผ่านการท่องเที่ยว
ชานิกา ฉัตรสูงเนิน
วิถีชีวิตท่ามกลางสังคมและวัฒนธรรมมลายูของแรงงานไทย
การวิจัยเรื่องเรื่อง วิถีชีวิตท่ามกลางสังคมและวัฒนธรรมมลายูของแรงงานไทย มีวัตถุประสงค์ ดังต่อไปนี้ 1. เพื่อศึกษาภูมิหลังของแรงงานไทยในประเทศบรูไน 2. เพื่อศึกษาวิถีชีวิตแรงงานไทยท่ามกลางสังคมและวัฒนธรรมมลายูในประเทศบรูไน 3. เพื่อวิเคราะห์กระบวนการปรับตัวเพื่อการอยู่ร่วมกันภายใต้ความแตกต่างทางสังคมและวัฒนธรรมมลายูในประเทศบรูไน โดยทำการเก็บรวบรวมข้อมูลจากการ สัมภาษณ์ (Interview) การสังเกต (Observation) ผลการวิจัยพบว่า แรงงานไทยในบรูไนมีความต้องการไปทำงานหารายได้ สาเหตุที่ทำให้แรงงานไทยไปทำงานในประเทศบรูไน แรงผลักที่สำคัญมาจากปัจจัยด้านเศรษฐกิจ ประเทศบรูไนก็เป็นหนึ่งในประเทศที่กลุ่มแรงงานไทยต้องการที่จะเข้าไปขายแรงงาน เนื่องจากมีเศรษฐกิจที่ดี และค่าตอบแทนสูงกว่าประเทศไทย การดำรงชีวิตอยู่ในประเทศบรูไนมีกฎระเบียบรวมถึงข้อห้ามที่เคร่งครัด ศาสนาอิสลามมีบทบาทมากในการกำหนดพฤติกรรมทางสังคม บ้านเมืองจะอยู่ในความเงียบสงบเป็นระเบียบ การปรับตัวเพื่อการอยู่ร่วมกันทางสังคมและวัฒนธรรมของผู้ใช้แรงงาน สามารถแบ่งได้ ดังนี้ ระยะเริ่มต้นของการย้ายถิ่น ผู้ใช้แรงงานตัดสินใจเดินทางไปทำงานต่างประเทศด้วยแรงจูงใจทางด้านเศรษฐกิจ ด้วยความหวังว่าจะได้รับโอกาสทางการเงินที่มากกว่าการทำงานในประเทศไทย โดยผู้ใช้แรงงานมีความรู้สึกวิตกกังวลถึงความเป็นอยู่ในต่างประเทศ เนื่องจากไม่สามารถคาดการณ์เหตุการณ์ในอนาคตได้ว่าจะเกิดอะไรขึ้น จึงทำให้ระยะนี้เกิดภาวะที่ทำให้เกิดความวิตกกังวล ระยะที่ 2 การปรับตัวเข้ากับประเทศปลายทาง ผู้ใช้แรงงานข้ามผ่านการตื่นตาตื่นใจ (Honeymoon Stage) เนื่องจากแรงงานไทยย้ายถิ่นเดินทางมายังต่างประเทศด้วยความจำเป็นและความกดดันทางเศรษฐกิจ และเมื่อเดินทางมาถึงประเทศปลายทางแล้ว แรงงานไม่มีโอกาสได้ประสบกับวัฒนธรรมความเป็นอยู่ในประเทศปลายทางมากนัก เนื่องจากแรงงานมีชีวิตความเป็นอยู่บริเวณที่ทำงานที่นายจ้างจัดไว้ให้เท่านั้น ซึ่งการปฏิสัมพันธ์กับวัฒนธรรมใหม่ในลักษณะนี้อาจทำให้แรงงานเกิดความรู้สึกตื่นเต้นกับความเป็นอยู่ที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว เกิดความรู้สึกทางลบ และไม่สบายใจกับความเป็นอยู่ในช่วงแรก แต่เมื่อเวลาผ่านไป แรงงานมีการปรับตัวที่ละเล็กละน้อย ในการดำเนินชีวิตให้รู้สึกสบายใจต่อสิ่งแวดล้อม ซึ่งเข้าสู่ระยะฟื้นตัว (recovery stage)
การพัฒนาเมืองโดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิให้น่าอยู่
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบริบทของชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ ศึกษาจากประชากรที่อาศัยอยู่โดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ ได้แก่ ตำบลนาฝาย ตำบลนาเสียว และตำบลห้วยต้อน อำเภอเมืองชัยภูมิ จังหวัดชัยภูมิ โดยทำการศึกษาบริบทของชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ ผลการวิจัยพบว่า ปัจจุบันชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ ตำบลนาฝาย ตำบลนาเสียว และตำบลห้วยต้อน อำเภอเมืองชัยภูมิ จังหวัดชัยภูมิ มีการขยายตัวของชุมชนอย่างรวดเร็วจากสังคมเกษตรกรรมชนบทไปสู่สังคมเมืองเนื่องจากเป็นแหล่งที่ตั้งของสถานศึกษาคือ มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ มีการอพยพของประชากรต่างถิ่นมาอาศัยอยู่เป็นจำนวนมากโดยเฉพาะนักศึกษา มีความเป็นชุมชนเมืองมากขึ้น จากแต่เดิมที่เป็นเพียงสังคมชนบททำการเกษตร การขยายตัวของชุมชนเป็นชุมชนเมืองเป็นไปอย่างรวดเร็วแต่ขาดการวางแผนการพัฒนาชุมชนที่เป็นรูปธรรมชัดเจน เนื่องจากไม่มีหน่วยงานให้ความสนใจและใส่ใจในปัญหาที่เกิดขึ้นโดยเฉพาะเป็นการวางผังเมือง ปัญหาขยะล้นเมือง ปัญหาถนนชำรุด ไม่มีท่อระบายน้ำเสีย ปัญหากระแสไฟฟ้าดับบ่อยและอีกหลายๆ ปัญหาที่ขาดการแก้ไขและนับวันปัญหาจะทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ นอกจากนี้ยังมีปัญหาด้านยาเสพติด อาชญากรรมในชุมชนโดยรอบด้วย ถ้าหากมีการวางแผนการพัฒนาเมืองและแก้ไขปัญหาต่างๆ อย่างจริงจังจะสามารถแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นได้
ณัฐดนัย แก้วโพนงาม
ความเข้าใจการปกครองระบอบประชาธิปไตยของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลำปาง
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับความเข้าใจการปกครองระบอบประชาธิปไตย และ 2)ศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อความเข้าใจทางการเมืองแบบประชาธิปไตยของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลำปาง ด้วยการวิจัยเชิงปริมาณ โดยศึกษาถึงปัจจัยด้านการเข้าถึงข่าวสารทางการเมือง การมีส่วนร่วมทางการเมือง และการได้รับความรู้เกี่ยวกับประชาธิปไตย จากนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลำปาง ที่ศึกษาในปี 2562 ทั้งหมด 7 โรงเรียน จำนวน 370 คน ทำการวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ คือ ค่าเฉลี่ยค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ ผลการวิจัยพบว่า ความเข้าใจการปกครองระบอบประชาธิปไตยของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดลำปาง ด้านการเข้าถึงข่าวสารทางการเมือง การมีส่วนร่วมทางการเมือง และการได้รับความรู้เกี่ยวกับประชาธิปไตย ล้วนส่งผลทางบวกต่อความเข้าใจทางการเมืองแบบประชาธิปไตยทั้งสิ้น โดยมีค่าน้ำหนักความสำคัญของตัวแปรในรูปคะแนนมาตรฐานเท่ากับ .700, .278 และ .256 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ตามลำดับ รัฐบาลควรกำหนดให้สถาบันการศึกษามุ่งเน้นการเรียนการสอนในด้านความเป็นประชาธิปไตยอย่างแท้จริง โดยเป็นวิชาหลักในหลักสูตรการเรียนการสอนในระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ส่งเสริมและเปิดโอกาสให้สามรถพูดคุยสนทนาในประเด็ดทางการเมืองทั้งในครอบครัว โรงเรียน และชุมชน ส่งเสริมให้เข้าร่วมกิจกรรมทางการเมืองในเวทีหรือสถานที่ต่างๆ และต้องสร้างกิจกรรมทางการเมืองแบบประชาธิปไตยให้มีความสม่ำเสมออย่างเป็นอิสระโดยไม่ปิดกั้น จะทำให้การพัฒนาการเมืองแบบประชาธิปไตยของประเทศเป็นไปอย่างมีระบบ ต่อเนื่องและยั่งยืนต่อไปในอนาคต
ธีระวัฒน์ แก้วลังกา
การพัฒนาหลักสูตรส่งเสริมทักษะการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้านโดยใช้วิธีเสริมต่อการเรียนรู้สู่ทักษะการเรียนรู้ ในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประถมศึกษาในจังหวัดพะเยา
การพัฒนาหลักสูตรส่งเสริมทักษะการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้านโดยใช้วิธีเสริมต่อการเรียนรู้สู่ทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประถมศึกษาในจังหวัดพะเยา การวิจัยครั้งนี้ผู้วิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาหลักสูตร ศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนทางด้านการอ่านและการเขียน ของนักเรียนระดับประถมศึกษา เจตคติของนักเรียนและความคิดเห็นของผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการโครงการวิจัย ประชากร ได้แก่ นักเรียน จำนวน 27,247 คน ในโรงเรียนประถมศึกษา 241 โรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพะเยาเขต 1 และเขต 2 กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที 4, 5, 6 จำนวน 90 คน ใช้วิธีการสุ่มแบบหลายขั้นตอน (Multistage Stage Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย หลักสูตรส่งเสริมทักษะการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้านโดยใช้วิธีเสริมต่อการเรียนรู้ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนก่อนและหลังการใช้หลักสูตรสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม จำนวน 30 ข้อ แบบวัดเจตคติของนักเรียนที่มีต่อการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ รายวิชาการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้าน จำนวน 15 ข้อ การสนทนากลุ่มเพื่อศึกษาความคิดเห็นของผู้เกี่ยวข้องที่มีต่อการพัฒนาหลักสูตรสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม รายวิชาการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้าน ผลการวิจัยพบว่า 1. หลักสูตรสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม รายวิชาการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้านในภาพรวม มีคะแนนความเหมาะสม โดยเฉลี่ยเท่ากับ 4.62 อยู่ในระดับมากที่สุด และแผนการจัดการเรียนรู้ ในภาพรวมมีคะแนนความเหมาะสม โดยเฉลี่ยเท่ากับ 4.55 อยู่ในระดับมากที่สุด มีประสิทธิภาพ 83.07/82.50 สูงกว่าเกณฑ์ 80/80 ที่กำหนดไว้ 2. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ของนักเรียนมีคะแนนเฉลี่ยหลังการเรียนรู้โดยใช้หลักสูตรสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม รายวิชาการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้านสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 3. นักเรียนมีเจตคติต่อการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ตามหลักสูตรสาระการเรียนรู้เพิ่มเติมและแผนการจัดการเรียนรู้ รายวิชาการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้าน โดยภาพรวมพบว่า นักเรียนมีเจตคติต่อการจัดกิจกรรมการเรียนรู้อยู่ในระดับมาก โดยมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.53 4. จากการศึกษาสรุปผลของการแสดงความคิดเห็นจากการสนทนากลุ่ม ดังนี้ หลักสูตรสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม รายวิชาการอ่านและการเขียนด้วยเครือข่ายชุมชนปราชญ์ชาวบ้าน มีความเหมาะสมสอดคล้องกับสภาพแวดล้อมของท้องถิ่นในด้านการพัฒนาหลักสูตร หน่วยการเรียนรู้ และผลการเรียนรู้เหมาะสมกับนักเรียนเพราะสอดคล้องกับหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 และบริบทของสถานศึกษาในส่วนของโครงสร้างเวลา เนื้อหาสาระ มีความถูกต้องเหมาะสม โดยเฉพาะเนื้อหาสาระการเรียนรู้จะเน้นในด้านความรู้ ทักษะกระบวนการ ทักษะในการทำงานร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีความสุข มีการวัดผลและประเมินผลตามสภาพจริง ส่งเสริมให้นักเรียนได้ศึกษาเรียนรู้จากภูมิปัญญาชาวบ้านและแหล่งเรียนรู้ในท้องถิ่นของตนเอง ส่งผลให้นักเรียนมีเจตคติที่ดี เกิดการเรียนรู้ที่ยั่งยืน นักเรียนได้รับประโยชน์จากการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เพิ่มขึ้นเพื่อเป็นการเพิ่มพูนความรู้ความเข้าใจให้กับตนเอง
เกศราพรรณ พันธุ์ศรีเกตุ คงเจริญ
การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคนิค STAD เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน
การศึกษาค้นคว้าในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคนิค STAD เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่อง หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ให้มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ 75/75 2) เพื่อหาดัชนีประสิทธิผลของแผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคนิค STAD เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่อง หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาให้มีประสิทธิผลร้อยละ 70 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษา คือ นักเรียนที่กำลังศึกษาอยู่ในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2562 ของโรงเรียนพิชัยวิทยา อำเภอเมือง จังหวัดลำปาง จำนวน 1 ห้อง รวม 13 คน โดยวิธีการเลือกแบบเจาะจง (purposive sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ 1) แผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคนิค STAD สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าประสิทธิภาพ (E1/E2) ค่าดัชนีประสิทธิผล (E.I) ผลการศึกษาพบว่า 1. แผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคนิค STAD เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่อง หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 กลุ่มสาระการเรียนรู้ สังคมศึกษาศาสนาและวัฒนธรรม มีประสิทธิภาพโดยรวม E1/E2 เท่ากับ 76.97/77.45 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนดไว้ 2. แผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคนิค STAD เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่อง หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 กลุ่มสาระการเรียนรู้ สังคมศึกษาศาสนาและวัฒนธรรม มีค่าดัชนีประสิทธิผลเท่ากับ 73.03 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ที่ตั้งไว้
ปัจจัยการวิเคราะห์สินเชื่อของธนาคารส่งผลต่อการเกิดหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ ของธนาคารแห่งหนึ่ง
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาระดับของปัจจัยที่ใช้ในการพิจารณาการให้สินเชื่อกับการเกิดหนี้ไม่ก่อให้เกิดรายได้ของธนาคารแห่งหนึ่ง 2) เพื่อศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ของธนาคารแห่งหนึ่ง ข้อมูลที่ใช้ในการศึกษาคือข้อมูลอนุกรมเวลาประเภททุติภูมิ โดยการเก็บรวบรวมข้อมูลตั้งแต่เดือนมกราคม 2560 ถึง ธันวาคม 2561 เป็นระยะเวลา 2 ปี จากระบบสารสนเทศของธนาคารแห่งหนึ่งในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา จำนวนลูกหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ของธนาคาร 407 ราย โดยแบ่งประเภทสินเชื่อออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่ สินเชื่อเคหะ สินเชื่อบุคคล และสินเชื่อตามโครงการนโยบายรัฐ มาสร้างแบบจำลองทางเศรษฐศาสตร์เพื่ออธิบายความสัมพันธ์ของตัวแปรในสมการ ทำการประมาณค่าสัมประสิทธิ์ของตัวแปรจากแบบจำลองด้วยวิธีกำลังสองน้อยที่สุด
สภาพปัญหาการบริหารงานบุคคลในกรณีเปลี่ยนแปลงคณะผู้บริหาร: ศึกษากรณีขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดกาฬสินธุ์
การบริหารงานบุคคลท้องถิ่น ได้รับผลกระทบโดยตรงจากการเปลี่ยนแปลงนโยบายของผู้บริหารท้องถิ่นระหว่างดำรงตำแหน่ง ผู้วิจัยจึงได้ศึกษาสภาพปัญหาการบริหารงานบุคคลในกรณีเปลี่ยนแปลงคณะผู้บริหารขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดกาฬสินธุ์ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับปัญหาการบริหารงานบุคคลในกรณีเปลี่ยนแปลงผู้บริหารท้องถิ่นขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดกาฬสินธุ์ โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูลจากนักทรัพยากรบุคคลหรือผู้ได้รับมอบหมาย จำนวน 151 คน และสัมภาษณ์เชิงลึก จำนวน 30 คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติทดสอบ t-test และ F-test ผลการวิจัย พบว่า ความคิดเห็นเกี่ยวกับสภาพปัญหาการบริหารงานบุคคลในกรณีเปลี่ยนแปลงคณะผู้บริหารโดยรวมและเป็นรายด้านอยู่ในระดับมากทุกด้าน โดยการเปลี่ยนแปลงผู้บริหารท้องถิ่นนำไปสู่ประเด็นปัญหาด้านการบริหารงานบุคคลทั้งด้านการวางแผนอัตรากำลัง การบรรจุแต่งตั้ง การกำกับการปฏิบัติงาน และการพัฒนาบุคลากร ซึ่งมีผลกระทบต่อขวัญและกำลังใจของบุคลากร ประสิทธิภาพการบริหารงานบุคคลและผลกระทบด้านอื่นๆ โดยข้อเสนอแนะต่อการแก้ไขปัญหา ได้แก่ ควรนำบทลงโทษมาบังคับใช้อย่างจริงจัง กำหนดหลักเกณฑ์ให้ผู้บริหารท้องถิ่นมอบหมายงานภายใต้มาตรฐานกำหนดตำแหน่ง ทบทวนระเบียบหลักเกณฑ์เพื่อลดทอนอำนาจในแทรกแซงกระบวนการบริหารงานบุคคลของผู้บริหารท้องถิ่น จากการวิเคราะห์ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ในกรณีเปลี่ยนแปลงคณะผู้บริหาร พบว่า ปัจจัยส่วนบุคคลของนักทรัพยากรบุคคลหรือผู้ได้รับมอบหมายไม่มีความสัมพันธ์กับสภาพปัญหาการบริหารงานบุคคลในกรณีเปลี่ยนแปลงคณะผู้บริหาร ในขณะที่ปัจจัยองค์กร ได้แก่ จำนวนคณะผู้บริหารที่เคยร่วมงาน การแบ่งฝักแบ่งฝ่ายในองค์กรและรูปแบบการนำของผู้บริหารมีความสัมพันธ์กับสภาพปัญหาการบริหารงานบุคคลในกรณีเปลี่ยนแปลงคณะผู้บริหาร โดยสรุป การเปลี่ยนแปลงผู้บริหารท้องถิ่นนำไปสู่สภาพปัญหาการบริหารงานบุคคลในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ดังนั้นข้อเสนอแนะในการแก้ไขปัญหา ควรมีการแยกอำนาจการบังคับบัญชาข้าราชการหรือพนักงานท้องถิ่น ออกจากอำนาจหน้าที่การบริหารกิจการท้องถิ่นของผู้บริหารท้องถิ่น เพื่อลดการผูกขาดอำนาจในการบริหารงานบุคคลไว้ที่ผู้บริหารท้องถิ่น และสร้างระบบคานอำนาจในการบริหารงานบุคคลท้องถิ่นให้มีความสมดุลและแก้ปัญหาการบริหารงานบุคคลท้องถิ่นได้อย่างแท้จริง
รัชนี วิเศษประสิทธิ์
แนวทางการจัดการศึกษาของศาสนทายาทในบริบท ของสังคมไทยในศตวรรษที่ 21
การศึกษาเป็นหัวใจสำคัญของประเทศชาติ พระพุทธศาสนาเป็นหัวใจสำคัญยิ่งของการศึกษา แต่เดิมวัดเป็นแหล่งที่มาของการศึกษา พระเป็นครูสอนให้การศึกษาในด้านต่างๆ วัดจึงเป็นแหล่งพัฒนาการศึกษาของไทยมาตั้งแต่อดีตกาล และมีบทบาทสำคัญในการจัดการศึกษา เพื่อพัฒนาประชาชนในชาติให้ความรู้ ความสามารถ มีคุณธรรม จริยธรรม สามารถประกอบอาชีพและดำรงชีวิตอย่างสงบสุข สังคมไทยส่วนใหญ่เป็นสังคมที่นับถือพระพุทธศาสนา การปฏิรูปการศึกษาในปัจจุบัน จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะนำเอาพระพุทธศาสนาเข้ามาเกี่ยวข้องกับการศึกษาโดยนำเอาการเรียนการสอนพระพุทธศาสนามาประยุกต์ให้สัมพันธ์กลมกลืนไปกับวิชาต่างๆ ที่จัดให้มีการเรียนการสอนในสถานศึกษาต่างๆ ทั่วประเทศ
การพัฒนาทักษะการแก้ปัญหาของเด็กปฐมวัยในศตวรรษที่ 21
ศตวรรษที่ 21 นำมาซึ่งการเปลี่ยนแปลงทางด้านเศรษฐกิจ สังคม เทคโนโลยีและการสื่อสาร ส่งผลกระทบต่อระบบการจัดการศึกษาทุกระดับที่ต้องปรับกระบวนการบริหารจัดการและกลยุทธ์ ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ที่มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา การพัฒนามนุษย์ตั้งแต่แรกเกิดให้มีคุณภาพจะเป็นการปูรากฐานที่สำคัญของการใช้ชีวิตในสังคมได้อย่างมีความสุข การบูรณาการและสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างสถานศึกษา ครูผู้สอน และผู้ปกครอง ต้องปรับระบบ กระบวนการ วิธีการเรียนการสอน การจัดกิจกรรม การผลิตสื่อและนวัตกรรม ให้ทันต่อสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ของเด็กในยุคนี้ การพัฒนาทักษะการแก้ปัญหาของเด็กปฐมวัยในศตวรรษที่ 21 สถานศึกษา ผู้บริหาร ครูผู้สอน และบุคลากรทางการศึกษาที่เกี่ยวข้อง ต้องมีความรู้และความเข้าใจต่อการพัฒนาทักษะและการแก้ไขปัญหาของเด็กปฐมวัย เพื่อให้เด็กมีความพร้อมต่อการเรียนรู้การใช้ชีวิตอยู่ในสังคม และมีทักษะการแก้ปัญหาในสถานการณ์จริงที่เกิดขึ้น ในชีวิตประจำวันของตนเองได้ การสร้างการรับรู้และความเข้าใจที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาทักษะการแก้ไขปัญหาของเด็กปฐมวัย คือ การจัดการการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 การพัฒนาทักษะการแก้ปัญหาของเด็กปฐมวัยและบทบาทของครูปฐมวัยในศตวรรษที่ 21 เพื่อที่จะส่งเสริมและสนับสนุนการบริหารจัดการระบบการจัดการเรียนรู้ระดับปฐมวัยในศตวรรษที่ 21 ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
การตระหนักรู้เท่าทันการเปลี่ยนสังคม เศรษฐกิจและวิถีชีวิตจากกระบวนการเรียนรู้แบบ Active Learning ในศตวรรษที่ 21
บทความนี้มีวัตถุประสงค์ในการนําเสนอเนื้อหา กระบวนการเรียนรู้แบบ Active Learning ในศตวรรษที่ 21 โดยการเน้นการเรียนรู้เชิงปฏิบัติการเพื่อตระหนักรู้เท่าทันการเปลี่ยนแปลงของสังคมโลก ปฏิรูปในรูปแบบระบบการศึกษาแบบเดิมที่เน้นการสอนแบบบรรยาย เปลี่ยนเป็นการเรียนรู้เชิงปฏิบัติการ การลงมือปฏิบัติด้วยตนเองแบบเชิงรุก (Active Learning) ผู้เรียนสามารถศึกษา ค้นคว้า ค้นหาคำตอบด้วยตนเองโดยการเรียนรู้ผ่านประสบการณ์และการจัดกิจกรรม ดังนั้นกระบวนการดังกล่าวเกิดขึ้นจากผู้สอนที่ต้องตระหนักและตื่นตัวกับการถ่ายทอดที่เน้นการลงมือปฏิบัติ ร่วมกันกับผู้เรียน การใช้หลักของกระบวนการแสดงความคิดเห็น การสื่อสาร การหารือเชิงโต้แย้งเพื่อค้นหาคำตอบ นับได้ว่าเป็นกระบวนการที่ท้าทายและสร้างระบบคิดให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในรูปแบบใหม่ สร้างนวัตกรรมการเรียนรู้ให้เกิดขึ้นจากกระบวนการคิด การหาคำตอบที่มีอยู่อย่างหลากหลาย และหาจุดลงตัวของการเรียนรู้ให้เกิดความเหมาะสม สามารถยืดหยุ่นระบบการทำงานได้อยู่ตลอดเวลา ก่อให้เกิดความคิดสร้างสรรค์และการโต้แย้อย่างมีเหตุผล นับได้ว่าเป็นการศึกษาที่เกิดการเปลี่ยนแปลงในระบบโครงสร้างที่สามารถส่งผลให้เกิดการปรับเปลี่ยนรูแปบการเรียนรู้ได้ในอนาคต กับการเรียนรู้ในรูปแบบ Active Learning ในศตวรรษที่ 21
การบริหารงานวิชาการในสถานศึกษาตามแนว OBJECTIVES & KEY RESULTS (OKRs)
การบริหารงานวิชาการของสถานศึกษา หากนำ OKRs มาใช้ในการบริหารงานด้านวิชาการจะช่วยให้การบริหารงานนั้นสำเร็จลุล่วงไปได้ด้วยดีมากยิ่งขึ้นเพราะ OKRs เป็นการตั้งวัตถุประสงค์ตามที่ผู้อำนวยการโรงเรียนต้องการแก้ไขหรือพัฒนาคุณภาพในการจัดการเรียนการสอนของครู รวมถึงการพัฒนาคุณภาพทางการศึกษาของนักเรียนในแต่ละด้าน โดยหาวิธีการพัฒนา แก้ไขให้ตรงตามวัตถุประสงค์ที่ได้ตั้งไว้ หากทำสำเร็จย่อมจะสามารถพัฒนาหลักสูตรและกระบวนเรียนรู้ตลอดจนการวัดผล ประเมินผล รวมทั้งการวัดปัจจัยเกื้อหนุนการพัฒนาคุณภาพนักเรียน ชุมชนและท้องถิ่นได้อย่างมีคุณภาพและมีประสิทธิภาพ โดยจะส่งผลดีโดยตรงต่อตัวผู้เรียนที่จะได้พัฒนาคุณภาพให้ดีขึ้น รวมถึงพัฒนาการจัดการเรียนการสอนของครู และสะท้อนให้เห็นถึงประสิทธิภาพในการบริหารงานของผู้อำนวยการโรงเรียนอีกด้วย
ศิวาพัชญ์ บำรุงเศรษฐพงษ์
สวพร บุญญผลานันท์
เกรียงไกร สัจจะหฤทัย
เป้าหมายและชีวิตตามช่วงวัยตามแบบสุภาษิตล้านนา
ชีวิตตามวัฒนธรรมช่วงวัยตามแบบสุภาษิตล้านนาจากการขัดเกลาทางสังคมและเป็นวิถีชีวิตที่บ่งบอกถึงเป้าหมาย กิจกรรมและการปฏิบัติตามช่วงวัยสามารถแบ่งเป้าหมายชีวิตได้ 3 ช่วงวัย คือ ปฐมวัย วัยแรกเริ่มแห่งมนุษย์ที่มุ่งเน้นความสุข ความสนุกสนาม ตระหนักความสุขจากตนเองมากกว่าคนอื่น ช่วงมัชฌิมวัย เป็นช่วงชีวิตที่ต้องการความมั่นคง ตั้งตนชอบ แสวงหาความสุขที่เป็นทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ต่อตนเอง ครอบครัวและสังคม ขยันหมั่นเพียรที่จะแสวงหาทรัพย์สินเพื่อประโยชน์สุข และช่วงปัจฉิมวัย เป็นช่วงวัยที่จะต้องเข้าใจสัจธรรมแห่งสังขารตามหลักสามัญลักษณะ คือ อนิจจัง ทุกขังและอนัตตา ตั้งตนและแสวงหาความสุขในเบื้องหน้าด้วยการให้ทาน รักษาศีลและเจริญภาวนาในการพัฒนาตนเองให้เข้าใจถึงแก่นแท้แห่งชีวิตที่ประกอบด้วยปัญญา มุ่งหวังความสุขในสัมปรายิกภพเบื้องหน้าอันมีสวรรค์และปรมัตถะภพคือการสิ้นสุดแห่งอาสวะกิเลสเพื่อนำตนเข้าสู่บรมสุขอันเป็นดินแดนแห่งพระนิพพานต่อไป
สมจันทร์ ศรีปรัชยานนท์
ปาณิสรา เทพรักษ์